związek symbiotyczny Alpheus Amblyeleotris periophthalma

Zdjęcie: Francois Libert, https://www.flickr.com, związek symbiotyczny krewetki Alpheus spp. i Amblyeleotris periophthalma, CC BY-NC SA 2.0

Często w przyrodzie można się natknąć na tzw. związki symbiotyczne różnych gatunków. Szczególnie widoczne jest to w akwariach pośród zwierząt morskich, często bardzo się między sobą różniących. Zanim bliżej przedstawię te przykłady na początku wymagają wyjaśnienia pewne terminy.

Symbioza to słowo pochodzenia greckiego, gdzie "sym" oznacza dosłownie - współ i "bíos" - życie (współżycie). Zjawisko ścisłego współżycia przynajmniej dwóch gatunków, przynoszące korzyści każdemu z nich określane jest jako "mutualizm". Natomiast zjawisko, które przynosi korzyść jednemu gatunkowi i jednocześnie nie wyrządza szkód drugiemu określa się jako "komensalizm". W akwariach morskich tych typów związków można odnaleźć niezwykle wiele.

Jeden z bardziej znanych to związek popularnych błazenków - Amphiprion ocellaris i ukwiałów różnych gatunków. Korzyści płynącego z tego typu związków są wzajemne. Ryby dbają o ukwiał i odganiają inne zwierzęta, które starają się go naruszyć. Jednocześnie czyszczą go z pasożytów i resztek jedzenia. W zamian otrzymują schronienie w mackach parzącego ukwiału przed innymi zwierzętami i miejsce do swojego rozrodu.

błazenki i ukwiał 87

Zdjęcie: D.Z.B.D.

Innym przykładem jest związek symbiotyczny muren i wieloszczetów. Mureny, które są terytorialne i zamieszkują swój rewir jednocześnie zanieczyszczają go swoimi odchodami. Wieloszczety, które żywią się resztkami, mułem i detrytusem żywią się ich odchodami i pomagają je rozkładać. Wyraźne korzyści w tym przypadku mają wieloszczety.

Często spotykanym związkiem symbiotycznym jest również związek ryb babkowatych i rozmaitych gatunków krewetek. Babka kopie norę, z której pozwala korzystać krewetce. Natomiast krewetka czasem upoluje jakąś zdobycz i dzieli się pożywieniem z rybą. Wspólnie również ostrzegają się przed niebezpieczeństwem - babka za pomocą bodźca wzrokowego a krewetka - czuciowego.

Kolejnym przykładem jest związek symbiotyczny między zooksantelami (glonami symbiotycznymi) żyjącymi w ciele niektórych koralowców. Jest to przykład związku, określanego jako endosymbioza, gdzie jeden gatunek żyje w ciele drugiego (w gospodarzu) nie czyniąc mu przy tym żadnej krzywdy. Zooksantele pomagają odżywiać koralowca a w zamian otrzymują miejsce do życia. Podobna sytuacja występuje u ludzi. Również człowiek żyje w związku symbiotycznym z bakteriami w swoim układzie pokarmowym. Bakterie te mają dzięki człowiekowi swoje miejsce do życia - ludzkie jelita a w zamian pomagają w rozkładzie pokarmu. 

bacteria 1832824 960 720

Niektóre bakterie należą do organizmów, które bardzo często żyją w związkach symbiotycznych.

Tekst: Tommy Aquario.

We use cookies

Na naszej stronie internetowej używamy plików cookie. Niektóre z nich są niezbędne dla funkcjonowania strony, inne pomagają nam w ulepszaniu tej strony i doświadczeń użytkownika (Tracking Cookies). Możesz sam zdecydować, czy chcesz zezwolić na pliki cookie. Należy pamiętać, że w przypadku odrzucenia, nie wszystkie funkcje strony mogą być dostępne.